Okretaj zavrtnja

Najpoznatiji kratki roman Henrija Džejmsa, Okretaj zavrtnja, objavljen je 1898. godine i pripada žanru gotskog romana. Autor nam pripoveda priču o mladoj guvernanti koja odlazi na udaljeno seosko imanje Blaj u Eseksu, kako bi vodila računa o dečaku Majlsu i devojčici Flori, nećaku i nećaci svog poslodavca. Ubrzo po dolasku, ona u više navrata izdaleka opaža nepoznatog muškarca i ženu o čijem prisustvu kao da niko ništa ne zna. Počinje da sumnja u to da kuću pohode duhovi, kao i da su deca svesna njihovog prisustva. Okretaj zavrtnja dugo je bio predmet oprečnih kritika i tumačenja, doživeo je brojne filmske, televizijske i pozorišne adaptacije, a do sada najpoznatija filmska verzija ovog klasika jeste ostvarenje Nevini iz 1961. godine.

Henri Džejms (1843-1916) jedan je od najznačajnijih anglosaksonskih autora devetnaestog veka. Rođen u bogatoj i uglednoj američkoj porodici, u trideset i trećoj godini preselio se u Evropu, i nakon kratkog boravka u Francuskoj, trajno se nastanio u Engleskoj, čije je državljanstvo dobio godinu dana pred smrt (1915). U svojim književnim delima bavio se opisom susreta i sukoba američkog i evropskog duha, a bio je poznat i po stalnom eksperimentisanju u formi. Danas važi za jednog od najvažnijih predstavnika književnog realizma devetnaestog veka, mnogi kritičari ga nazivaju ocem kratkog romana, a njegovo plodno stvaralaštvo obuhvata dvadeset dva romana, više od sto pripovedaka, kao i brojne kritičke eseje, komedije, putopise i novinske priče.